Wek ku berê ji bı hın munasebetan me dabû zanin, hın peyvıkên me lı hın hêlên Kurdıstanê bı awayên cure cure bı kar tên anin. Yek jı wan peyvıkan ji kırara (fi’l) “ketın”ê ye. Ev kırar lı hın hêlên welêt, dı formên xwe yên bêdem û mêjedemê da bı awayê “keftın”, “keft” û “keftiye” bı kar tê anin. Dema jı vê kırarê û hın peyvıkên di, hın kırarên sazber tên sazkırın, dı wan da ji ev awa tê ditın. Mesela, tê gotın “pêşkeftın”, “serkeftın” û wd.

Lê belê lı pıraniya Kurdıstanê, ev kırar bê tipa “f”yê, bı awayê “ketın” bı kar tê anin; mesela, “ketın”, “ket” û “ketiye” tê gotın. Her weha, kırarên sazber ên ku jı wê û hın peyvıkên di tên sazkırın, dı wan da ji disa ev awa tê ditın; mesela, tê gotın “pêşketın”, “serketın” û wd.

Dı edebiyata Kurdi ya klasik da ji bı pırani awayê ”ketın”ê ci gırtiye. Mesela, Ehmedê Xani dı beşê 3’yan ê “Mem û Zin”ê da dı heqê Pêxember da dı forma mêjedema nêzik da weha ci daye vê kırarê:

“Gava kete sûretê cihani

Pêxemberê axıruzzemani”.

Yani gava ket awayê dınyayiyan û hat cihanê, bû Pêxemberê axırê zeman. Xani dı beşê 23’yan da ji dema qala daweta Sıtiyê û Tacdin kıriye û daye zanin ku textê bûkê lı ser mılên gelek mırovan jı koşkê hatiye derxıstın û ber bı mala zavê hatiye bırın, dı heqê wê rewşê da disa dı forma mêjedema nêzik da ev kırar weha bı kar aniye:

“Ew texterewan weki gemi bû

Behra ku bı ser ket, Ademi bû”.

Melayê Bateyi ji dı “Mewlûd”ê da dema daye zanin ku Cuhûd jıbo kuştına bavê Pêxember Ebdullah çûne derdora bajarê Mekeyê, dı heqê wan da dı forma mêjedema nêzik da weha ci daye vê kırarê:

“Zû gihiştın, çûne dora Mekkehê
ket’ne bûsan, mislê ava bıngehê”.

“Bûs” yani veşargeha ku hın kes tê da xwe lı dıjê keseki di vedışêrın, da ku êrişê wi kesi bıkın.

Mela Xelilê Sêrti ji dı “Nehcul’enam”ê da ev kırar dı forma mêjedema nêzik da weha bı kar aniye:

“Ku qenci kete qelbê te, lez bıke

Xırabi jı şeytani ye, wê meke”.

Kırarê dı folklora Kurdi da ji bê tipa “f”yê, bı awayê “ketın”ê ci gırtiye. Wek ku tê zaninb, beşek jı folklora me ji qeside ne, ku dı demên berê da jı aliyê derwêşên Kurd ve hatına afırandın û hatıne gotın, bı wi awayi dı nava gel da belav bûne. Hın jı wan qesideyan jı aliyê huneri ve ji gırıng û gıranbuha ne. Yek jı wan qesideyan, dı dema _erê Pêşin ê Cihanê lı ser dagırkırına Hesenqelê jı aliyê Rûsan ve hatiye gotın. Kırara babetê me “ketın”ê, dı serê wê qesideyê da dı forma mêjedema nêzik da weha ci gırtiye:

“Heylo l’mın hewar e, delil halê nizamê

Seferek lı me rabû, sefera xas û amê

Kafır ket Hesenqelê, heyfa dinê _slamê

Heyfa dinê Mıhemed, hati qıra _slamê”.